• شنبه ۳۰ بهمن ماه، ۱۳۹۵ - ۱۴:۴۵
  • دسته بندی : فرهنگی و هنری
  • کد خبر : 9511-3285-5
  • خبرنگار :
  • منبع خبر : ----

نیمی از قنات های ایران مرده اند

عضو رسمی گروه تاریخ آب و آبیاری کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران گفت: متاسفانه در سال 1335 با حفر اولین چاه عمیق قدم در راه نابودی قنوات برداشتیم به طوری که از 100 هزار رشته قنات، اکنون پنجاه هزار قنات بجای مانده است.

 به گزارش ایسنا، منطقه مرکزی، دکتر نادر کریمیان سردشتی در نخستین همایش میراث ماندگار دیلیگن (وات و واج) به موضوع میراث تمدن آبی ایران پرداخت و گفت: ایرانیان در گذشته میراث خوبی را برای ما در زمینه آب بجای گذاشته اند که از سدها و بندها آغاز و به سایر سازه‌ها مثل یخچال‌ها و آب‌انبارها و قنوات که شاخص تمدن آبی هستند، منتهی می‌شود . البته این بدان معنا نیست که در دیگر کشورها قنات وجود نداشته است. بر اساس تحقیقات  در 34 کشور قنات وجود داشته و با شیوه های مختلفی آب را شرب و کشاورزی استفاده می‌شده، اما ایران ما کهن ترین قنات‌ها را داشته است .

وی در ادامه با اشاره به پیشینه تاریخی قنوات افزود: بنده در زمینه علوم آب و آبیاری 12 جلد کتاب تالیف کرده‌‌ام که سه جلد آن مربوط به مشاهیر آب و آبیاری و فنون آن است . در این مجلدها اشاره شده که از گذشته دور و از دوره هخامنشیان تاکنون چه حاکمان و چه خیران نقش اساسی در پدید آمدن سازه‌های آبی داشته‌اند و با غور در آمارهای گذشتگان متحیر می‌شوم که چه زحماتی برای مبحث آب کشیده شده ولی هرچه به سمت دوران معاصر می آییم می‌بینیم که ما چقدر در ویرانی این تمدن آبی نقش داشته‌ایم.

عضو انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی در خصوص اشاره محمدتقی حکیم در کتابش به وجود 12هزار رشته قنات در نیشابور افزود: نیشابور دارای قنات های زیادی بوده و با گذر از تاریخ و رسیدن به تاریخ معاصر در دوره رضاخان پهلوی به دلیل تعدد قنات‌ها اداره‌ای با عنوان اداره قنوات در راستای ثبت و ضبط ورسیدگی به حقوق قنوات شکل می گیرد.

وی افزود: متاسفانه در سال 1335 با حفر اولین چاه عمیق قدم در راه نابودی قنوات برداشتیم به طوری که از 100هزار رشته قنات، اکنون پنجاه هزار قنات بجای مانده و نیمی از  قنات‌های ما خشک شده است. این عملکرد نشان می‌دهد که ایرانیان با روی آوردن نه گسترش چاه‌‌های عمیق در از بین بردن تمدن آبی خود نقش بسزایی را ایفا کردند.

وی یادآور شد: ایرانیان در نظام آب و آبیاری سه نوع مدیریت داشته و شاهکارها آفریده‌اند، یکی مدیریت تامین آب، دیگری مدیریت توزیع و مدیریت تقسیم سنتی آب که میرآب‌ها میراث‌دار همان سنت‌ها قدیمی بودند و توسط آنان به حقوق و حقآبه‌ها رسیدگی می‌شد. در آخر مدیریت مصرف است که مردم ایران آن را به خوبی می دانستند و ما در این سه موضوع و سه محور اساسی آثار و مولفات و میراث گرانبهایی داریم .

دانش آموخته آکادمی علوم تاجیکستان با اشاره به انتقال دانش حفر قنوات در خارج از گستره جغرافیایی کشورمان افزود: ایرانیان در حوزه حفر قنات در بخش برون مرزی نیز نقش بسزایی داشته‌اند چنانکه در تاجیکستان در حوزه پنجی کنت که منتسب به دوره هخامنشیان است و در قزاقستان، هندوستان، ترکیه، ارمنستان، عربستان، اربیل و کرکوک و نیز در شبه جزیره عرب انتقال دانش حفر قنوات توسط ایرانیان صورت پذیرفته است و این امور نشان‌دهنده آن است که در حوزه های برون مرزی در گسترش قنات نقش اساسی داشته ایم و در این میان آنچه جای کار دارد، حفاظت از این میراث ماندگار است.


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: