• یکشنبه ۹ اردیبهشت ماه، ۱۳۹۷ - ۱۱:۵۶
  • دسته بندی : فرهنگی و هنری
  • کد خبر : 971-2485-5
  • خبرنگار : 10130
  • منبع خبر : ایسنا منطقه مرکزی

چند تکه سنگ زیر پای کاریکاتور

هنر دنیای بزرگی است، آنقدر بزرگ که برای همه با هر روحیه و زاویه دید و سلیقه و سواد و با هر سطح سلیقه ای جا دارد.

بسیاری هنر را تسکینی برای روح ناآرام آدمی می دانند، زبانی که سطوح مختلفی دارد و حداقل برخی سطوحش را همه آدم ها با هر زبان و مکان و طرز تفکری می فهمند، هنر شاید تنها زبانی است که برای گفتگو با دیگران بدون نگرانی از دستور زبان و معنای کلمه و اصطلاح می توانی آنرا بکار ببری، گویشی عمومی و مشترک در میان تمامی آدمیان و شاید همین اشتراک بی دردسر یکی از ارکان مهم آرامش‌بخشی هنر به عنوان زبانی مشترک باشد.

به گزارش ایسنا، منطقه مرکزی، هنر شاخه های گوناگون دارد و هر کس براساس ذوق و قریحه و علاقه مندی و شاید دغدغه مندی یکی را بر می گزیند و کاریکاتور یکی از این رشته هاست. هنری سرشار از زندگی و حرف هایی که در لحظه به شیواترین شکل ممکن گفته می شوند و در عین حال خنده ای هم بر لب می نشانند، هرچند این خنده گاه تلخ باشد.

برخی کاریکاتور را نوعی بزرگنمایی نقاط ضعف‌ می‌دانند، اما کاریکاتور بواسطه در اختیار داشتن تیغ برنده و موثر نقد می‌تواند انتقال دهنده موثر پیام های بسیاری باشد، پیام هایی که شاید در قالب های جدی انتقال مفاهیم، چندان مورد توجه مخاطب قرار نگیرند.

تعداد زیادی از هنرمندان در ایران از منتقدان شرایط موجود برای هنر و هنرمند در کشور هستند، آنها عموما از سنگ هایی سخن می گویند در مسیرشان قرار گرفته یا قرار می گیرد یا قطعا معتقدند برای هر حرکت شان سنگی در مسیر تعبیه شده است! سنگ هایی که یا حرکت در مسیر را کند می کند یا هنرمند را به کل از ادامه راه منصرف کرده و او را به کنج عزلت می کشاند.

کاریکاتوریست‌ها هم از این سنگ ها بی نصیب نیستند.

مسلم نعیمی کاریکاتوریست اراکی دقیقا جزو کاریکاتوریست هایی است که عطای تولید اثر در این هنر به ظاهر طنز، اما جدی را به لقایش بخشیده و علیرغم علاقمندی به این رشته کاریکاتور را کنار گذاشته است.

وی در گفت‌وگو با ایسنا بیان کرد: کاریکاتوریست بودن ریزبینی و هوشی می‌خواهد که داشتن آن قطعا شرایط ایده‌آلی را برای یک فرد ایجاد می‌کند، هرچند این شرایط ایده آل اغلب در کشور ما اتفاق نمی‌افتد.  

نعیمی افزود: کاریکاتوریست‌های کنونی کشور افراد به ‌روز و نکته‌سنجی هستند، اما متاسفانه در کار خود عموما به دنبال جشنواره‌ها و جوایز می‌روند و هنر خود را به امید کسب درآمد عرضه می‌کنند.

وی تصریح کرد: شرایط کنونی کاریکاتور کشور به شکلی است که کاریکاتوریست‌ها مطابق میل و خواسته افرادی کار می‌کنند و همین امر باعث یک شکل شدن آثار شده است.

این کاریکاتوریست اراکی با تاکید بر اینکه دنیا کاریکاتور ایران را می‌شناسد و این امر حاصل آثار موفقی است در سال‌های گذشته ارائه شده است، افزود: هنر کاریکاتور به لحاظ ماهیت هنر، اندازه مشخصی دارد و نمی‌توان فراتر از آن حرکت کرد و در واقع هنری محدود قلمداد می‌شود. این امر در تمام دنیا وجود دارد، اما باید از شاخصه‌های دیگر این هنر برای عرضه کار خوب استفاده کرد.

وی وجهه اصلی کاریکاتور را نقد دانست و با بیان اینکه انتقاد در کشور ما به راحتی پذیرفته نمی‌شود و این نقطه ضعف بزرگی است، اظهار کرد: متاسفانه جامعه ما جامعه‌ای پیشرفته نیست و تنها نمایشی از یک جامعه پیشرفته را ارائه می‌کنیم. گواه این مدعا نقدپذیر نبودن است؛ زمانی که فردی نقد می‌شود شاید در ظاهر واکنشی نشان ندهد، اما قلبا نمی‌پذیرد و درست در جایی مناسب عکس‌العمل نشان می‌دهد و همین امر باعث می‌شود که کاریکاتور قدرت نقد خود را به روشنی نشان ندهد.

نعیمی با اشاره به اینکه از هنر کاریکاتور نمی‌توان امرار معاش کرد، افزود: هنر کاریکاتور علیرغم میل قلبی هنرمندان این رشته به آن، شرایطی فراهم نمی‌کند که بتوان از آن درآمد داشت، بر همین اساس باید در کنار پرداختن به این هنر شغلی برای امرار معاش داشت که این امر خود تمرکز را از هنرمند می‌گیرد و در نهایت نمی‌توان اثری مناسب را عرضه کرد و همین امر باعث می‌شود که افراد یا تمرکز بر این هنر را کنار بگذارند یا فعالیت خود را کاهش دهند.

وی یک از چالش‌های مهم هنر کاریکاتور را در کنار نقدپذیر نبودن جامعه، حرفه‌ای نبودن کاریکاتوریست‌ها دانست و گفت: به ندرت می‌توان دید که یک کاریکاتوریست در کار خود دید حرفه‌ای همراه با نگاه روانشناختی و جامعه‌شناختی داشته باشد و همین امر باعث می‌شود که تنها آثاری شعاری و سفارشی تولید شود.

این کاریکاتوریست عنوان کرد: در کشورهایی همچون فرانسه و آرژانتین آثار کاریکاتوری بسیار خوبی تولید می‌شود چراکه کاریکاتوریست‌ها به کار خود نگاه حرفه‌ای دارند، اما امروز در همه دنیا عمق نگاه افراد نسبت به دهه‌های اخیر کمتر شده است، مردم دچار روزمره‌گی هستند و اغلب در چنین شرایطی آثاری تولید می‌شود که تاریخ مصرف دارند.

وی اضافه کرد: البته کاریکاتور هنری است هنرمند در پرداختن به آن باید به روز باشد و براساس اتفاقات روز هنر خود را نمایش دهد، اما می‌توان آثاری تولید کرد که برای مدت‌ها ماندگار باشد و این امر تنها به عمق نگاه یک کاریکاتوریست باز می‌گردد.

نعیمی با اشاره به جریانی که در هنر کاریکاتور کشور وجود دارد گفت: متاسفانه خانه کاریکاتور در تهران برای کاریکاتوریست‌ها خط‌مشی تعیین می‌کند و معمولا با جذب کاریکاتوریست‌های جوان و ایجاد وابستگی در آنان، امکان عملکرد مستقل را به آنها نمی‌دهد و در این شرایط کاریکاتوریست امکان بیان نظرات و نقدهای خود را ندارد.  

وی در خصوص وضعیت کاریکاتور در استان مرکزی بیان کرد: متاسفانه علیرغم هنرمندان بسیار خوبی که سال‌های گذشته در استان فعالیت داشتند، امروز دچار رکود و درجا زدن شده‌اند.

نعیمی افزود: علیرغم تعدد مطبوعات در استان مرکزی، جایی برای هنر کاریکاتور در هیچ مطبوعه ای باز نشده و رسانه ای نیست که با یک کاریکاتوریست به صورت حرفه‌ای و مستمر همکاری کند و آثار او از طریق مطبوعات چاپ شده و نمایش داده شود. کاریکاتوریست ها نیز عموما به انتظار نشسته‌اند تا اداره یا سازمانی موضوعی را اعلام کند تا طرحی شعارزده تولید شود.

این کاریکاتوریست بیان کرد: حتی کاریکاتوریستی در استان وجود ندارد که آثار خود را در قالب کتاب چاپ کرده باشد یا نمایشگاهی برگزار کرده باشد، معدود هنرمندان موفق نیز ترک دیار می‌کنند و همین ظرفیت موجود استان نیز از دست می‌رود و جز کار تعداد محدودی که  تولیدات بی‌کیفیتی را بواسطه ارتباطات خود طبق خط مشی و میل افراد عرضه می کنند، رونقی در هنر کاریکاتور استان وجود ندارد.

به گزارش ایسنا، هنر کاریکاتور یکی از جذاب‌ترین و تاثیرگذارترین هنرهااست که می‌توان به کمک آن حرف‌های زیادی زد، اما متاسفانه در شرایط کنونی محافظه کار شدن کاریکاتوریست‌ها و همچنین دست به عصا بودن سفارش‌دهندگان و حتی مطبوعات جایگاه این هنر تیز و بُرنده را متزلزل کرده است.

مسلما یکی از دلایل اصلی کمرنگ شدن کاریکاتور در کشور بی‌توجهی مطبوعات این هنر ارزشمند است که جایی برای آن اختصاص نداده‌اند درصورتی که وجود جایگاه برای کاریکاتوریست‌ها در مطبوعات زمینه تولید آثار ارزشمند، خلاقانه و عمیق را فراهم می‌کند اما از طرفی باید کاریکاتوریست‌ها نیز زمینه این حضور را با تولید آثار مناسب فراهم کنند که متاسفانه تنها به آثار معمولی، خالی از نگاه عمیق و موشکافانه نسبت به مسائل جامعه اکتفا می‌کنند و ادامه این شرایط قطعا افول این هنر خاص را به دنبال خواهد داشت.

 


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: