• یکشنبه ۷ مرداد ماه، ۱۳۹۷ - ۱۱:۱۴
  • دسته بندی : اجتماعی
  • کد خبر : 975-3484-5
  • خبرنگار : 10130
  • منبع خبر : ایسنا منطقه مرکزی

هسته تجاری اراک، پر از خالی

اراک شهری با قدمتی حدود 200 ساله در ابتدای امر در قالب یک شهر با اصول شهرسازی و هندسی مناسب احداث شد، اما امروز بواسطه توسعه‌های مختلف چیزی از ساختارمندی گذشته در آن باقی نمانده و تنها هسته مرکزی شهر و بافت تجاری آن علیرغم شلوغی و گلایه‌مندی شهروندان، بدون تغییری محسوس برجای مانده است.

به گزارش ایسنا، منطقه مرکزی، این شهر که امروز نام کلانشهر را با خود یدک می‌کشد ساختاری تک‌هسته‌ای دارد و همه چیز اعم از بافت تجاری و خدماتی به مرکز این شهر ختم می‌شود. با وجود همه شعارها درخصوص چندهسته‌ای شدن شهر اراک همچنان همه نگاه‌ها به مرکز این شهر دوخته شده است. شهروندان به این باور رسیده‌اند که باید کلیه نیازهای خود را در هسته اصلی شهر و چهار خیابان اطراف این هسته تامین کنند و اتفاقا باور درستی است چراکه همه چیز در این منطقه متمرکز شده و علیرغم شعارهایی که مسئولان شهری در خصوص لزوم رفع تمرکز در مرکز این شهر داده بودند، اما همواره در سالیان گذشته شاهد ایجاد مراکز بزرگ فروش در این نقطه و حتی تبدیل بخشی از پارکینگ های عمومی آن به فضای تجاری بوده ایم.

تک هسته‌ای بودن اراک باعث شده است که بافت تجاری در این منطقه متمرکز شود، اکثر یا در واقع تمامی مجتمع‌های تجاری و پاساژهای اصلی در این بافت جانمایی شده‌اند و حتی پاساژهای جدید نیز مانند گلستان و دیدار که عمر زیادی از احداث آنها نمی‌گذرد در 2 خیابان اصلی این شهر بنا شدند.  

اینکه پس از سال‌های سال منظر شهری اراک متفاوت شود، مدرن شود، توسعه یابد و بواسطه احداث مجتمع‌های تجاری فضاسازی و زیباسازی شهری انجام گیرد، پذیرفتنی و قابل قبول است و پاساژها به دلیل ساختار عمودی خود بافت تجاری بیشتری را در خود جای می‌دهند و این امر توسعه تجاری بیشتری را برای شهر به دنبال دارد، اما شرایط اراک نسبت به نقاط دیگر کمی متفاوت‌تر است.

اراک به دلیل تک‌هسته‌ای بودن فضای تجاری محدودی را در اختیار دارد، همین امر باعث شده است که فضای تجاری افقی تبدیل به فضای تجاری عمودی شود و اتفاقا این فضا نیز در حال گسترش است. مصداق عینی این موضوع پاساژ گلستان جدیدالتاسیس و مجتمع آفتاب در دست احداث است که قطعا حجم تجاری مرکز شهر را در کنار بافت تجاری موجود افزایش خواهد داد.

در کنار این پاساژها، اراک با طرحی به نام 58 متری مواجه است که مجموعه مدیریت شهری اهتمام ویژه‌ای برای اجرای آن دارند و همین طرح فضای تجاری کنونی شهر را قطعا 2 برابر خواهد کرد و با احداث برج و پاساژهای وسیع و بزرگ تجاری مرکز شهر را به صورت چشمگیر افزایش می‌دهد.

اما سوال اینجاست که آیا اراک با جمیعت 500 هزار نفری و وسعت کم، کشش این حجم بافت تجاری را دارد یا خیر؟

در وهله اول شاید پاسخ این باشد که اراک برای همیشه جمعیتی 500 هزار نفری نخواهد داشت و قطعا این جمعیت در سال‌های اینده افزایش می‌یابد، اما با توجه به سابقه کاهش جمیعت اراک نسبت به سنوات اخیر این پاسخ به راحتی پذیرفتنی نیست از طرفی مشکل اینجاست که در حال حاضر بخش عمده‌ای از بافت تجاری شهر خاصه در پاساژها خالی است! و نمی‌توان با اطمینان تمام نسبت به موفقیت توسعه بافت تجاری شهر سخن به میان آورد، از سوی دیگر شاید خالی بودن این واحدهای تجاری دلیلی غیر از بی نیاز بودن شهر بوجود آنها داشته باشد.

با گذری در پاساژها و مجتمع‌های تجاری شهر می‌توان تعداد قابل توجهی واحد تجاری خالی را دید که برخی از آنها به گفته مالکان و مستاجران واحدهای تجاری اطراف، بیش از یک سال است که خالی مانده‌اند.

به عنوان مثال پاساژ گلستان اراک که در بهترین نقطه شهر و با وسعت هشت هزار و 500 متر در 5 طبقه و 2 طبقه پارکینگ عمومی ساخته شده است، بیش از 36 واحد تجاری خالی دارد به طوری که در طبقه زیرین پاساژ که به صنف طلافروشان اختصاص یافته است 18 واحد خالی است، در طبقه اول 3 واحد، طبقه دوم 3 واحد و طبقه سوم نیز 12 واحد خالی مانده است و طبقه چهارم نیز در خاک فرو رفته است.

طبقه چهارم پاساژ طبق تصمیمات اولیه و به گفته مالکان و مستاجران حاضر در پاساژ قرار بوده است که تبدیل به شهربازی شود، اما امروز پس از گذشت سه سال از افتتاح چیزی جز خاک، الوار و نخاله در این طبقه یافت نمی‌شود و حتی آب‌نمای طبقه زیرین پاساژ نیز طی این مدت آبی به خود ندیده است.

به گزارش ایسنا، به گفته یکی از طلافروشان طبقه زیرین پاساژ، این آب‌نما از روز افتتاح پاساژ تاکنون بدون استفاده باقی مانده است، شهرداری معتقد است که باید آب‌نما توسط پیمانکار پروژه فعال شود و پیمانکار نیز می گوید تا زمانی که شهرداری بدهی خود را پرداخت نکند آب‌نما را راه‌اندازی نمی‌کند.

نیمی از واحدهای پاساژ گلستان متعلق به شهرداری و نیمی متعلق به پیمانکار است، اما با گذری در پاساژ و با دیدن کاغذی در پشت شیشه‌های واحدهای خالی با مضمون " این واحد متعلق به شهرداری است" متوجه خواهید شد که واحدهای خالی مانده مربوط به شهرداری است.

رقم قیمت اجاره واحدهای این پاساژ در هر طبقه متفاوت است برای مثال طبقه همکف اجاره ای حدود 6 میلیون تومان، طبقه اول 2 میلیون تومان، طبقه دوم نیز یک میلیون و 800 هزار تومان و طبقه زیرین که متعلق به طلافروشان است حدود 3 میلیون و 500 هزار تومان دارد و ودیعه اولیه نیز بین 15 تا 25 میلیون تومان در نوسان است.

یکی از مغازه‌داران این مجتمع تجاری به ایسنا گفت: اگر چنین مجتمعی با این موقعیت و این وسعت در شهری مانند تبریز بود امروز شاهد بهترین استفاده از آن بودیم و حتی بهترین کافی‌شاپ‌ها، رستوران‌ها و شهربازی ها در آن احداث شده بود، اما طبقه فوقانی پاساژ خاک می‌خورد و کسی دغدغه‌ای برای استفاده از آن ندارد. واحدهای خالی نیز به دلیل رقم بالای فروش، خریداری ندارد و همین امر تعداد واحدهای خالی را افزایش داده است و با توجه به شرایط اقتصادی موجود، باید انتظار افزایش این واحدهای خالی را داشت.

پاساژ گلستان تنها یک نمونه از مجتمع‌های تجاری تازه تاسیس با واحدهای خالی است و عمق فاجعه را می‌توان در جدیدترین پاساژ افتتاح شده شهر دید.

مجتمع خاتم اراک کمتر از 2 سال است که به بهره‌برداری رسیده است، این مجتمع در واقع پارکینگ طبقاتی با گنجایش 764 اتومبیل است و 2 طبقه زیرین پارکینگ به پاساژ تبدیل شده است، پاساژی که خبری از جنب‌وجوش خرید و شلوغی معمول مراکز تجاری در آن دیده نمی‌شود و هر ساعت از روز که به آن وارد شوی سکوت را لمس می‌کنی.

این پاساژ در طبقه همکف خود بیش از 15 واحد خالی و در طبقه زیرزمین بیش از 30 واحد خالی دارد و همین خالی بودن واحدها نارضایتی مغازه‌داران را به دنبال داشته است.

یکی از مغازه‌داران این پاساژ بیان کرد: متاسفانه تعداد واحدهای خالی این مجتمع بسیار زیاد است و همین امر باعث عدم استقبال شهروندان از پاساژ شده است، علاوه بر آن واحدهای خالی اغلب متعلق به شهرداری است که به هیچ عنوان اجاره نمی‌دهد و تنها فروش واحدها را دنبال می‌کند که در شرایط رکود فعلی و گرانی بی حدواندازه کسی توان خرید یک واحد تجاری به مبلغ یک میلیارد و 100 میلیون تومان را ندارد و ترجیح بر اجاره است که بهای اجاره این واحدها بین 800 تا یک میلیون و 500 هزار تومان با ودیعه اولیه حدود 10 میلیون تومان است.

دیگر مغازه‌دار این پاساژ با گلایه‌مندی از جانمایی مجتمع گفت: اکثر مردم خاتم را به عنوان یک پارکینگ طبقانی می‌شناسد و فکر نمی‌کنند 2 طبقه از این مجتمع، پاساژ است، علاوه بر این، همیشه روال بر این بوده است که پارکینگ در طبقات پایین و مراکز تجاری در طبقات بالای اینگونه مجتمع ها باشند، اما این رویه در خاتم کاملا برعکس اتفاق افتاده است.

احمدی افزود: بخشی از مغازه‌های پاساژ متعلق به شرکت مسکن الوند پیمانکار طرح است، بخشی مربوط به شرکت آبادراهان پارس که به دلیل طلب از شهرداری در قالب تهاتر واحدها را در اختیار دارند و بخشی مربوط به شهرداری است که تنها به فروش واحدها اقدام می کند نه اجاره.

یکی دیگر از فروشندگان طبقه زیرین این پاساژ بیان کرد: قطعا با پایان قرارداد اجاره در آبانماه مغازه را تخلیه خواهم کرد چراکه عدم اجاره واحدهای خالی باعث خالی ماندن فضا شده و این مرکز به همین دلیل مورد استقبال شهروندان قرار نمی‌گیرد و از طرفی به دلیل رکود و سوت و کور بودن مجتمع رغبتی برای خرید توسط مردم و فروش توسط مغازه‌داران باقی نمانده است و این امر تاثیر منفی برای کار را به دنبال داشته است.

وی با اشاره به اینکه قبل از انتقال مغازه خود به این پاساژ مغازه‌ای در خیابان حصار با اجاره ماهی سه میلیون و 500 هزار تومان داشتم، اما به دلیل فضای کوچک مغازه به پاساژ خاتم نقل مکان کردم، گفت: در حال حاضر با وجود اینکه ماهی 800 هزار تومان اجاره پرداخت می‌کنم، اما به دلیل عدم استقبال شهروندان از پاساژ حتی این رقم اجاره هم تامین نمی‌شود. در واقع از جهت جانمایی و نوع احداث، مجتمع خاتم یک پروژه شکست‌خورده است و قطعا با پایان قرارداد اجاره، مغازه را تخلیه خواهم کرد.

در کنار مجتمع خاتم مجتمع تجاری و پارکینگ طبقاتی ثنا واقع شده است که با عمری کمتر از یک سال دارای هشت طبقه کلی(سه طبقه تجاری و 55 واحد و 5 طبقه پارکینگ) است و بیش از 15 واحد تجاری این مجموعه خالی است و خالی بودن و ناشناخته بودن این مجموعه به عنوان مرکز خرید، دلسردی مغازه‌داران این پاساژ شده است.

خالی بودن واحدهای تجاری تنها گریبان پاساژهای جدید و تازه‌ساز اراک را نگرفته است بلکه تمامی پاساژها حتی قدیمی‌ترین مجتمع‌ها با این معضل مواجه هستند، به عنوان مثال پاساژ صدف با تنها 40 واحد تجاری دارای 10 مغازه خالی است مبلغ و حتی برخی هسته تجاری اراک از مغازه‌ها از آذرماه سال گذشته خالی مانده‌اند، مجتمع فردوسی با 110 واحد تجاری حدود 10 تا 15 باب مغازه خالی دارد، پاساژ طلا دارای حدود 20 واحد خالی و مجتمع دیدار با 68 واحد تجاری حدود 15 واحد خالی دارد، مجتمع اطلس با 30 واحد تجاری حدود 15 واحد خالی دارد و حتی پاساژ اسلامی نیز با معضل خالی ماندن واحدها مواجه است به طوری که در طبقه زیرین که مختص طلافروشان است می‌توان شماری از واحدهای خالی را شاهد بود که البته روند نابه‌سامان بازار طلا در این خالی شدن واحدها موثر بوده است.

اجاره بها در پاساژ صدف در طبقه زیرزمین ماهانه 400 هزار تومان با ودیعه 1 میلیون تومان است و به ازای هر طبقه رقم اجاره افزایش یافته و ودیعه نیز بین 5 تا 10 میلیون تومان است، در خصوص اجاره بهای پاساژ فردوسی نیز وضعیت به نسبت دیگر پاساژها کاملا متفاوت است به طوری که حتی اجاره بهای 300 هزار تومانی را برای یک واحد تجاری در طبقات زیرین می توان در این مجتمع تجاری یافت، اما در طبقات بالا رقم افزایش می یابد، در پاساژ دیدار نیز در حال حاضر اجاره بین یک میلیون و 600 هزار تومان تا 2 میلیون تومان متغیر است. در پاساژ اسلامی اجاره برخی از واحدها به هشت میلیون تومان نیز می رسد اما در شرایط رکود کنونی مالکان برای اجاره تا رقم 4 میلیون تومان پایین آمده و گاه به 2 میلیون تومان نیز راضی شده اند.

این وضعیت بخشی از شرایط واحدهای تجاری موجود در مرکز شهر اراک است و قطعا با گذری در خیابان‌ها با مغازه‌های خالی مانده نیز مواجه خواهید شد. به گفته مغازه داران، عمده دلیل خالی شدن واحدهای تجاری در بافت تجاری و مرکزی شهر اراک، چالش‌های اقتصادی و عدم توان پرداخت اجاره و عدم توازن دخل و خرج است و قطعا با ادامه این شرایط افزایش این واحدها دور از انتظار نیست. رویکرد تک بعدی شهرداری و تاکید صرف بر فروش نیز مزید بر علت شده است، اخیرا شهرداری با نصب بنری در میدان اصلی شهر آگهی مزایده عمومی فروش واحدهای تجاری گلستان، خاتم، ثنا و علاءالدین را اعلام کرده است اما سوال اینجاست که در شرایط کنونی آیا کسی توان خرید یک واحد تجاری با ارقام میلیاردی را دارد؟

از طرفی شهرداری از سال 1387 درگیر ساخت پروژه پارکینگ طبقاتی آفتاب درست در مرکز شهر است. این پروژه با 4 طبقه منفی به عنوان پارکینگ و چهار طبقه مثبت به عنوان مجتمع تجاری بیش از 10 سال بلاتکلیف باقی مانده است و اگر روزی به بهره‌برداری برسد بافت تجاری مرکز شهر را بر خلاف ایده‌ مسئولان مدیریت شهری مبنی بر تمرکززدایی، شلوغ تر خواهد کرد.

از همه این واحدهای خالی و بر زمین مانده و پروژه‌های تجاری در دست ساخت که بگذریم هیچ‌کدام به اندازه پروژه 58 متری که شهرداری و شورای شهر اهتمام ویژه‌ای برای اجرای آن به کار گرفته‌اند بافت تجاری مرکز شهر را توسعه نمی‌دهد.

در شرایط کنونی با یک حساب سرانگشتی بیش از 100 واحد خالی در بافت تجاری و اصلی شهر اراک وجود دارد و کافی است پروژه‌های در دست ساخت و 58 متری نیز به سرانجام برسد تا با خیل عظیمی از واحدهای تجاری خالی مواجه شویم.

در بحث پروژه 58 متری همواره به نحوه اجرا، خروج ساکنان از بلاتکلیفی 15 ساله، افزایش بار ترافیکی در مسیر این پروژه و موارد دیگر توجه شده است، اما آیا تاکنون به حجم و تعداد بافت تجاری تحمیل شونده به مرکز شهر بواسطه این پروژه توجه شده است؟ معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار مرکزی با تاکید بر لزوم اجرای این پروژه به ساخت برج‌های مدرن در این طرح اشاره کرد، اما آیا فکری شده است که این برج‌ها و مجتمع‌های تجاری چه قیمت هایی خواهند داشت و توسط چه کسانی پر خواهند شد؟

با توجه به شرایط کنونی و خالی شدن پی در پی واحدهای تجاری نه تنها در بافت مرکزی و تجاری شهر بلکه در نقاط دیگر شهر خیلی نمی‌توان به توسعه مراکز تجاری و رونق آن در آینده اراک امیدوار بود، مسلما تمامی شهروندان نسبت به تغییر و تحول اثربخش در اراک، مدرن شدن این شهر، بهبود فضای شهری رضایت دارند و استقبال می‌کنند، اما باید توجه داشت که اراک کشش این توسعه تجاری که مدنظر است را دارد یا خیر؟ بهتر است از امروز قبل از انجام هرکاری به فکر چاره و تدبیر بود، قطعا پس از اجرای پروژه 58 متری و بهره‌برداری از پروژه‌های در دست ساخت کنونی و مواجهه با خالی ماندن واحدهای تجاری نمی‌توان کاری از پیش برد و سرمایه‌گذاری صورت گرفته و اعتبارات هزینه‌شده بدون هیچ بازگشتی در نقطه‌ای راکد باقی می‌ماند.

از طرفی بسیاری افراد نیز که به دنبال مغازه ای برای راه اندازی کسب و کار هستند، فاقد توان خرید یک واحد تجاری در فضاهای موجود شهر یا حتنی پرداخت اجاره بهای سنگین این واحدها بوده و به ناچار یا عطای این مهم را به لقای هزینه های سنگین می بخشند یا به دستفروشی در کنار خیابان ها رضایت می دهند. در حالی که قطعا می توان اگر امکان ایجاد فضای تجاری در مرکز شهر وجود دارد، نسبت به ساخت واحدهایی ارزان قیمت و سهل الوصول برای خیل عظیمی از بیکاران و جویندگان فضای کسب و کار اقدام کرد.

به گزارش ایسنا، خبرنگار این خبرگزاری جهت دریافت نظرات "سعادتمند" مدیر اداره املاک شهرداری پیگیری های لازم را انجام داد، اما وی پاسخگو نبود و دریافت پاسخ سوالات را به روابط عمومی شهرداری حواله داد و بیان کرد "از همان شخصی که شماره تلفن من را گرفته‌اید پاسخ سوالات خود را بگیرید".

از طرفی خسروی معاون امور زیربنایی شهرداری نیز دریافت پاسخ سوالات را منوط به ارسال سوالات به روابط عمومی شهرداری، ارجاع سوالات از روابط عمومی به معاونت و سپس اعلام پاسخ و ارجاع به روابط عمومی و رسیدن به دست خبرنگار اعلام کرد که این امر با توجه به شلوغی کار شهرداری و تجربه طی شدن چنین سیکلی حداقل پروسه‌ای هشت تا 10 روزه را به دنبال خواهد داشت و اگر اقدام کنیم شاید به گزارش بعدی برسد.  

 

 


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: